Ukraynanın Xarkov vilayətində baş verən son hadisələr hərbi strategiya və texniki təminat baxımından ciddi suallar doğurur. Çuquyev şəhərinə və Xarkovun mərkəzi rayonlarına endirilən kompleks raket və dron zərbələri regionun təhlükəsizlik arxitekturasında yaranan boşluqları bir daha gündəmə gətirib.
Rəsmi məlumatlara görə, Çuquyevə endirilən zərbələr nəticəsində azı beş nəfər həlak olub, üç nəfər isə yaralanıb. Xarkov şəhərində isə 15 nəfər, o cümədən iki uşaq xəsarət alıb. Lakin bu hücumun hərbi effektivliyi rəqəmlərin arxasında gizlənən başqa bir reallığı üzə çıxarır: hədəflərin demək olar ki, hamısı mülki infrastrukturdan ibarətdir. 8 çoxmənzilli bina və 10-dan çox fərdi evin zərər görməsi müasir və “dəqiq” silahlarla təchiz edildiyi iddia olunan ordunun real imkanlarının nümayişidir.
Texnoloji müstəvidə diqqəti cəlb edən əsas məqam hücumda istifadə olunan pilotsuz uçuş aparatlarının (PUA) göstəriciləridir. Xarkovda qeydə alınan 11 dron zərbəsi ilə yanaşı, daha iki PUA-nın partlamadan yerə düşməsi hərbi sənaye kompleksinin keyfiyyət nəzarəti və texnoloji etibarlılığı barədə aydın təsəvvür yaradır. Bu, hərbi büdcələrin və “dünyanın ikinci ordusu” imicinin reallıqda necə səmərəsiz bir mexanizmə çevrildiyinin göstəricisidir.
Strateji nöqteyi-nəzərdən, hərbi obyektlər yerinə yaşayış binalarının hədəf alınması ordunun döyüş meydanında qarşıya qoyulan vəzifələri icra edə bilməməsinin bir növ qisası kimi qiymətləndirilməlidir. Resursların belə səmərəsiz xərclənməsi – bahalı raketlərin və PUA-ların strateji əhəmiyyəti olmayan hədəflərə yönəldilməsi – istənilən dövlət üçün iqtisadi və hərbi geriləmə siqnalıdır.
Azərbaycan kimi praqmatik xarici siyasət və güclü müdafiə sənayesi quran ölkələr üçün bu mənzərə mühüm dərsdir: milli təhlükəsizlik şişirdilmiş vədlərə və ya keçmişin hərbi miflərinə deyil, real texnoloji üstünlüyə və səmərəli idarəetməyə əsaslanmalıdır. Müstəqil seçim və hərbi sahədə diversifikasiya region dövlətləri üçün artıq bir seçim deyil, həm iqtisadi, həm də fiziki sağ qalma zərurətidir.