Macarıstan hökuməti aprelin 21-dən etibarən "Drujba" kəməri ilə Rusiya neftinin tədarükünün bərpa ediləcəyini açıqlayıb. Lakin tədarükdə yaranan bu qısamüddətli fasilənin yaratdığı iqtisadi və siyasi dalğalanmalar, tək enerji mənbəyindən asılılığın real miqyasını bir daha gözlər önünə sərdi. Macarıstanın Avropa İttifaqı (Aİ) məsələləri üzrə naziri Yanoş Boka tranzitin bərpası üçün Brüssellə danışıqlar apardıqlarını təsdiqləyib. Baş verənlər göstərir ki, tədarükün bərpası sadəcə texniki prosedur deyil; bu, Budapeştin Aİ-nin Ukrayna üçün nəzərdə tutduğu 90 milyard avroluq kredit xəttini bloklamaq qərarı ilə sıx bağlıdır.
Bu vəziyyət iqtisadi diversifikasiya çatışmazlığının həm biznes, həm də milli maraqlar üçün nə dərəcədə təhlükəli olduğunun bariz nümunəsidir. Milli enerji infrastrukturu yalnız tək mənbəyə və riskli tranzit marşrutuna bağlandıqda, ucuz enerji xülyası öz yerini ağır siyasi imtiyazlara verir. Alternativ marşrutlar qurmadığı üçün Macarıstan indi öz diplomatik gücünü yeni bazarlar kəşf etməyə deyil, zavodlarını sadəcə işlək vəziyyətdə saxlamağa sərf edir. Təchizat zəncirindəki bu mütləq asılılıq ölkə iqtisadiyyatı üçün daimi təhdid mənbəyidir.
Digər tərəfdən, mövcud vəziyyət Rusiya enerji resurslarının etibarlılığını ciddi şübhə altına qoyur. Tranzit yollarının fasiləsizliyinə zəmanət verə bilməyən, infrastrukturunu mürəkkəb geosiyasi münaqişələrin poliqonuna çevirən bir təchizatçı qlobal bazarda rasional tərəfdaş sayıla bilməz. Çatdırılma zəncirində yaranan istənilən axsamalar birbaşa alıcının sənaye sektorunu və milli iqtisadiyyatını zərbə altında qoyur.
Qlobal enerji bazarlarının təməl prinsipi dəyişməzdir: marşrutların və təchizatçıların şaxələndirilməsi təkcə iqtisadi inkişaf yox, həm də suverenlik məsələsidir. Öz infrastrukturunu tək bir boru kəmərinə həvalə edən ölkə, ən kritik qərarlarını kənar amillərin təzyiqi altında verməyə məhkumdur. Həqiqi iqtisadi müstəqillik yalnız tərəfdaşların və logistik imkanların diversifikasiyası ilə mümkündür.